การเก็บภาษีกำไรลาภลอย

เมื่อราคาน้ำมันปรับตัวขึ้นมามากอย่างรวดเร็ว ก็ได้มีการเรียกร้องให้เก็บภาษีพิเศษจากบริษัทน้ำมัน ที่กำลังได้รับลาภลอย (windfall tax) จากกำไรที่เพิ่มขึ้นมูลค่ามหาศาล ซึ่งน้อยคนจะไม่เห็นด้วย

เพราะภาพพจน์ของบริษัทน้ำมันใหญ่ ๆ นั้น ก็ไม่ได้ดีมากอยู่ก่อนแล้ว หากลองนึกดูก็ไม่เคยเห็นภาพยนตร์เรื่องใดที่พระเอกหรือ “คนดี” จะเป็นผู้บริหารของบริษัทน้ำมัน และปัญหาโลกร้อนปัจจุบันนี้ส่วนใหญ่ก็เกิดจากการใช้พลังงานที่ปล่อยก๊าซเรือนกระจกดังนั้น เมื่อภาพลักษณ์ของบริษัทน้ำมันที่ไม่ได้เป็นภาพในเชิงบวกอยู่ก่อนแล้ว กำไรที่เพิ่มขึ้นจึงไม่ได้ทำให้คนส่วนใหญ่เห็นดีเห็นงามด้วย โดยเฉพาะเมื่อกำไรที่เพิ่มขึ้นดังกล่าวเกิดขึ้นจากความยากลำบากของประชาชนทุกคนผมก็ไม่เคยคิดเข้าข้างบริษัทน้ำมันใหญ่ๆ ซึ่งส่วนหนึ่งน่าจะได้รับประโยชน์ในเชิงผูกขาดจากการที่เป็นบริษัทขนาดใหญ่ไม่กี่บริษัท ที่ควบคุมการแสวงหาและผลิตพลังงงานทั่วโลก

แต่เมื่อมีการเสนอให้เก็บภาษีพิเศษกับบริษัทในกลุ่มนี้ ก็ทำให้เกิดคำถามในใจว่าบริษัทน้ำมันนั้นในอดีตเป็นธุรกิจที่ “โชคดี” ได้รับลาภลอยจนทำให้ผลประกอบการ (กำไร) สูงกว่าอุตสาหกรรมอื่นๆ หรือไม่ซึ่งตรงนี้ผมจะใช้ข้อมูลจากดัชนีของ S&P 500 ของสหรัฐเป็นตัวชี้วัด โดยคัดเลือกดัชนีของภาคอุตสาหกรรมที่ให้ผลตอบแทนสูงสุด 3 ภาคอุตสาหกรรมและให้ผลตอบแทนต่ำสุด 3 ภาคอุตสาหกรรม